Komisja Europejska przedstawiła projekt modyfikacji unijnych przepisów regulujących poziomy emisji CO₂ z nowych samochodów osobowych i lekkich pojazdów dostawczych. Zmiany dotyczą rozporządzenia (UE) 2019/631, przyjętego w ramach pakietu „Fit for 55”, które określa cele redukcji emisji w perspektywie do 2035 r.
Obowiązujące cele redukcyjne
Zgodnie z aktualnym brzmieniem rozporządzenia, producenci pojazdów są zobowiązani do ograniczenia średnich emisji CO₂:
- o 15% od 2025 r. w porównaniu z poziomem z 2021 r.,
- o 55% od 2030 r. w odniesieniu do samochodów osobowych oraz o 50% w przypadku pojazdów dostawczych,
- o 100% od 2035 r., co w praktyce oznaczałoby zakończenie sprzedaży nowych pojazdów z napędem spalinowym na rynku unijnym.
Proponowane zmiany po 2035 r.
Komisja zaproponowała odejście od wymogu pełnej redukcji emisji CO₂ od 2035 r. i zastąpienie go celem na poziomie 90% względem 2021 r. W rezultacie dopuszczona zostałaby możliwość dalszej rejestracji określonych kategorii pojazdów, w szczególności hybryd, hybryd plug-in oraz wybranych pojazdów spalinowych, pod warunkiem równoważenia emisji, m.in. poprzez wykorzystanie e-paliw, biopaliw lub niskoemisyjnych procesów produkcji.
Korekty celów pośrednich
Projekt przewiduje również zmianę celu redukcyjnego na 2030 r. dla pojazdów dostawczych – z 50% do 40%. W przypadku samochodów osobowych poziom redukcji o 55% pozostaje bez zmian, przy czym realizacja celu ma być liczona jako średnia z trzech kolejnych lat, a nie w ujęciu jednorocznym.
Pozostałe cele pośrednie zasadniczo nie ulegają istotnym modyfikacjom. Ostateczne brzmienie przepisów będzie przedmiotem dalszych negocjacji legislacyjnych z udziałem Parlamentu Europejskiego i Rady UE.
Potencjalne konsekwencje dla rynku elektromobilności
Zgodnie z analizami branżowymi, zmiana docelowego poziomu redukcji emisji nie powinna zasadniczo zmienić kierunku rozwoju elektromobilności w Unii Europejskiej. Szacuje się, że nawet przy obniżeniu celu na 2035 r., liczba nowo rejestrowanych pojazdów elektrycznych w UE nadal będzie dominująca, choć niższa niż w scenariuszu pełnej redukcji emisji.
Cel redukcji na poziomie 90% nadal oznacza bardzo ograniczone możliwości stosowania technologii opartych na paliwach kopalnych oraz utrzymanie wysokich wymagań emisyjnych dla producentów pojazdów.
Dodatkowe instrumenty dla producentów
Pakiet zaprezentowany przez Komisję obejmuje również rozwiązania uzupełniające, w tym:
- system poolingu, umożliwiający producentom niespełniającym norm emisyjnych zakup kredytów od podmiotów przekraczających wymagania regulacyjne,
- instrumenty wspierające produkcję i sprzedaż małych, przystępnych cenowo samochodów elektrycznych w ramach inicjatywy „Small Affordable Cars”, w tym możliwość stosowania tzw. superjednostek przy rozliczaniu celów emisyjnych.
Elektryfikacja flot i wsparcie dla sektora baterii
Projekt przewiduje wprowadzenie obowiązkowych poziomów elektryfikacji flot korporacyjnych, zróżnicowanych w zależności od państwa członkowskiego. Na 2030 r. proponowane poziomy udziału pojazdów zeroemisyjnych wahają się od kilkunastu do 100%, przy czym dla Polski określono próg 24% na 2030 r. oraz 45% na 2035 r.
Ponadto Komisja zapowiedziała uruchomienie programu „Battery Booster” o wartości 1,8 mld euro, którego celem jest wsparcie europejskiego łańcucha dostaw baterii oraz poprawa konkurencyjności kosztowej produkcji w UE. Planowane są również zmiany w systemie etykietowania pojazdów, obejmujące informacje o emisjach, efektywności energetycznej i miejscu produkcji.
Źródło:
1. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/631
2. Opis propozycji KE dotyczącej standardów emisji CO₂
