W świecie podatków i rozliczeń między podmiotami powiązanymi nie ma miejsca na przypadki – tu liczy się precyzyjna analiza. Jeżeli Twoja firma współpracuje z innymi spółkami z tej samej grupy lub jesteś udziałowcem w więcej niż jednej firmie, temat powiązań może dotyczyć właśnie Ciebie.
Czym są podmioty powiązane?
Podmiotami powiązanymi są firmy lub osoby fizyczne, między którymi występują szczególne relacje mogące wpływać na warunki zawieranych transakcji. Przepisy podatkowe nie zostawiają tu miejsca na domysły – jeśli jesteś powiązany z kontrahentem, musisz spełnić dodatkowe obowiązki dokumentacyjne i rozliczeniowe.
W polskim prawie podatkowym (art. 11a ustawy o CIT oraz art. 23m ustawy o PIT) rozróżnia się dwa główne rodzaje powiązań:
1. Powiązania kapitałowe
Czyli sytuacja, w której jeden podmiot posiada udział (bezpośredni lub pośredni) w kapitale drugiego – najczęściej przez:
- posiadanie co najmniej 25% udziałów (akcji) lub praw głosu,
- prawo do uczestnictwa w zysku.
Przykład:
Spółka A ma 30% udziałów w spółce B. Są to podmioty powiązane kapitałowo.
2. Powiązania osobowe
Dotyczą relacji między osobami fizycznymi a firmami, gdy:
- ta sama osoba pełni funkcje kierownicze w dwóch różnych podmiotach (np. członek zarządu),
- osoby spokrewnione lub spowinowacone mają wpływ na działalność obu firm,
- istnieje faktyczna możliwość podejmowania decydujących decyzji przez te same osoby.
Przykład:
Ta sama osoba jest prezesem w dwóch spółkach – podmioty są powiązane osobowo.
Członek zarządu, który podejmuje kluczowe decyzje w spółce, a jego bliski krewny ma 25% udziałów w zyskach innej firmy.
Osoba, która zasiada w radzie nadzorczej jednej spółki i jednocześnie jest członkiem zarządu w innej.
Spółka komandytowa lub komandytowo-akcyjna i jej komplementariusz (czyli osoba, która odpowiada za jej zobowiązania).
Jak zidentyfikować powiązania?
Poniższa grafika może pomóc:
Wnioski:
- Spółka A i B są powiązane zarówno kapitałowo, jak i osobowo.
Z pozoru może wydawać się to proste, ale w praktyce powiązania często są pośrednie, wielopoziomowe lub ukryte.
Co mówią przepisy?
Zgodnie z ustawami o CIT i PIT, jeżeli występują powiązania, a wartość transakcji przekracza ustawowe progi (np. 10 mln dla transakcji towarowych lub 2 mln zł dla usług) i nie mają zastosowania żadne zwolnienia, podatnik ma obowiązek:
- sporządzić dokumentację cen transferowych i analizę cen transferowych,
- złożyć informację TPR do urzędu skarbowego,
- oświadczyć, że warunki transakcji są rynkowe.
Brak prawidłowej identyfikacji powiązań może prowadzić do poważnych konsekwencji podatkowych i sankcji.
Masz wątpliwości? Nie ryzykuj.
Analiza powiązań nie zawsze jest oczywista – zwłaszcza w grupach kapitałowych, holdingach czy spółkach z udziałem zagranicznym. Jeżeli nie jesteś pewien, czy Twoja firma podlega obowiązkom z tytułu cen transferowych, możemy pomóc.
Oferujemy usługę identyfikacji powiązań i analizy ryzyk cen transferowych. To pierwszy krok do właściwego zabezpieczenia Twojego biznesu.
